ЗА ПОЛИЦИЈАТА КОЈА ПОВРЕДУВА, ВЛАСТА КОЈА НЕ ОДГОВАРА И НОВИНАРИТЕ КОИ НЕ ИСТРАЖУВААТ

1 година од смртта на Мартин Нешковски и помалку од година од смртта на двајцата граѓани застрелани на паркинг и 6 години од убиството на детето Трајан Бекиров и 10 години од застрелувањето на келнерот во Скопје и …

Најголемиот проблем во нашата држава е што грешките на власта не се исправаат, туку се заташкуваат и забораваат за одново и одново да се репродуцираат на штета на граѓаните.

Има еден прекрасен инструмент кој го развила современата цивилизација, а тоа е Европскиот суд за човекови права. Убавината на овој инструмент не е само во тоа дека индивидуите можат да ја тужат сопствената држава кога таа не ги исполнува превземените обврски и да добијат индивидуална сатисфакција, туку е во тоа дека пресудите на овој суд даваат насоки за развој на правото, за менување на законите и за спречување на повторување истоветни грешки.

За да може ова да се случи власта треба да ги чита и променува пресудите, граѓаните да се повикуваат на нив, ановинарите да ги анализираат и да им поставуваат прашања на властодржците за промените кои гтреба да ги направат.

Кај нас ниту власта чита, ниту граѓаните се повикуваат на пресудите ниту пак новинарите анализираат и прашуваат.

Во таква ситуација осудени сме на живот во зоната на самракот во која одново и одново ни се повторуваат истоветни стравотии кои ние стоички ги поднесуваме и гледаме кон небото очекувајки помош лично од Господ.

Во прилог на одбележувањето на 1 година од смртта на Мартин Нешковски и потсетување на сите други знаени, незнаени, заборавени и заташкани убиства и повреди кои може да и се припишат на државата, направив една кратка анализа на последната пресуда на Европскиот суд за човекови прав во случај против Македонија: http://www.pravda.gov.mk/documents/gorgiev_mk.pdf –

И една вака провизорна анализа недвосмислено укажува на одговорноста на државата (како за настаните, така и за превземањето мерки вакви настани да не се повторат).

  САШО ЃОРГИЕВ ПРОТИВ РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА

(Жалба бр. 49382/06)

ПРЕСУДА

СТРАЗБУР 19 април 2012

2. Оценка на Судот

(a) Допуштеност за членот 2 од Конвенциајта

36. Согласно судската пракса на Судот, само во [исклучителни случаи физичкиот лош третман од страна на државните агенти кои не резултираат со смрт може да претставуваат повреда на членот 2 од КонвенцијатаU1 Во случајот на Мартин Нешковски и на двајцата убиени граѓани на паркинг е несомнена повредата на чл. 2 од Конвенцијата (правото на живот) и во жалба пред ЕСЧП може да се повика на овој член.] Точно е дека во постапките поведени согласно Конвенцијата, кривичната одговорност на оние поврзани со користење на незаконска сила не се доведува во прашање. Сепак, степенот и типот на употребената сила и намерата и целта на користењето на сила можат, меѓу другите фактори, да бидат релевантни во оценката дали во конкретен случај дејствијата на државните агенти во нанесувањето повреди, но не и смрт, се такви што ги ставаат фактите во рамките на заштитата дадена со членот 2 од Конвенцијата, земајќи ги предвид предметот и целта предвидени со тој член. Во скоро сите случаи каде лице е нападнато или лошо третирано од страна на полицијата или војниците, нивните жалби повеќе би биле предмет на оценка согласно членот 3 од Конвенцијата (види Makaratzis, цитиран погоре, став 51, и Đlhan v. Turkey [GC], бр. 22277/93, став 76, ECHR 2000­VII).

38. Во светло на погорните околности, Судот заклучува дека, без оглед дали Р.Д. имал намера да го убие или не, жалителот бил жртва на однесување кое, по самата своја природа, го стави неговиот живот во опасност, иако во случајот тој преживеаал. Така, членот 2 е применлив во конкретниот случај.(Ова е исклучително значајно за сите случаи во кои не може да се воспостави директна врска меѓу смртта на жртвата и дејствувањето на државниот службеник, меѓутоа е јасна ситуацијата на опасност предизвикана од негова страна).

(b) Директна одговорност на Државата според членот 2 од Ковенцијата (Ова е дел кој мора да го земе предвид државата, меѓутоа уште повеќе судовите, кога станува збор за ваков вид случаи. Воспоставувањето на концептот на индивидуална одговорност на државните службеници, го обесмислува постоењето на државниот апарат и хиерархијата во правата, но и во обврските). Тоа значи колку повеќе права и моќ, толку поголема одговорност за постапките на сите оние кои се подоле во хиерархиските скалила).

(i) Општи принципи

39. Судот повторува дека членот 2, кој го заштитува правото на живот и ги поставува околностите кога лишувањето од живот може да биде оправдано, се рангира помеѓу најфундаменталните одредби на Конвенцијата, од која не е дозволена дерогација (види Velikova v. Bulgaria, бр. 41488/98, став 68, ECHR 2000­VI).

40. Согласно важноста на членот 2 во едно демократско општество, Судот мора наводите за повреда на оваа одредба да ги подложи на највнимателно разгледување земајќи ги предвид не само дејствијата на агентите на државата кои директно примениле сила, туку и придружните околности (види McCann and Others v. the United Kingdom, 27 септември 1995, став 150, Серија A бр. 324).[U2Токму ова не го направи судот во Македонија при одредувањето на одговорноста на другите инволвирани полицајци во случајот на Мартин Нешковски. Имено, судот се задржа само на еден сторител во својство на граѓанин-индивидуа, а не на сторител како дел од државна структура]

41. Членот 2 не се однесува само на смртта која резултира од користењето на сила од страна на агентите на државата, туку и, во првата реченица од својот прв став, ја предвидува позитивната обврска на државите да преземат соодветни чекори за зачувување на животите на оние под нивна јурисдикција (ibid., параграф 57).[U3Ова значи дека не е важно само дека полицаецот повредил или убил, туку дека полицијата како институција не ја извршила својата основна обврска да го штити животот на граѓаните. Од тука произлегува одговорноста на полицијата за неизвршената обврска]

42. Оваа позитивна обврска значи, пред сè, примарна должност за Државата да донесе законодавна и административна рамка, дизајнирана да обезбеди ефективна превенција. [U4Обврска на државата (тие кои се на власт) е да создаде такви услови во кои полицајците ќе го штитат животот, а нема да одземаат животи. Тоа значи дека власта не ја извршила својата обврска да изгради легална и практична рамка за остварување на овие активности и дека е директен виновник за ситуацијата во која државен службеник има можност да одземе живот.]Оваа рамка мора да вклучува регулатива наменета за посебните карактеристики на одредени активности, особено внимавајќи на нивото од потенцијален ризик за човековиот живот. Државата мора да демонстира особено внимание и да ги дефинира ограничените околности кога службените лица за спроведување на законот може да користат оружје (види Abdullah Yilmaz v. Turkey, бр. 21899/02, ставови 56 и 57, 17 June 2008 and Makaratzis, цитиран погоре, став 59). [U5Тоа што власта не формулирала прецизни критериуми за тоа кој смее, а кој не смее да користи оружје, тоа што на улица пуштила човек кој очигледно не е во состојба да се контролира и тоа што на тој човек му дала право да го спроведува законот, ја прави власта директно одговорна за повредата/убиството.]

43. За Судот, и земајќи ја предвид неговата судска пракса, обврската на државата да го заштити правото на живот мора да се смета дека вклучува и преземање на разумни мерки за да се обезбеди сигурноста на поединците на јавните места и, во случај на тешки повреди или смрт, постоење на ефективен независен судски систем што ја обезбедува достапноста на правни средства способни за утврдување на факти, повикување на виновниците на одговорност и обезбедување на соодветен надомест на штета на жртвата (види Ciechońska v. Poland, бр. 19776/04, став 67, 14 јуни 2011).[U6Ова е порака од Судот да се преиспита независноста на нашето судство (посебно кога станува збор за случаи во кои е тужена државата) и способноста на нашето судство да донесе одлуки со кои ќе бидат казнети сите виновни и кои ќе имаат превентивно дејствие, односно ќе влијаат во насока на менување на системот.]

44. Меѓутоа, позитивната обврска треба да биде протолкувана на таков начин што не наметнува прекумерен товар на надлежните органи, имајќи ја особено на ум непредвидвидливоста на човековото однесување и оперативните избори кои мора да се направат во смисла на приоритети и ресурси (види Keenan v. the United Kingdom, бр. 27229/95, став 90, ECHR 2001­III, и A. and Others v. Turkey, бр. 30015/96, ставови 44­45, 27 јули 2004). Особено, изборот на средства за обезбедување на позитивните обврски согласно членот 2 е во принцип прашање кое потпаѓа под дискреционата маргина на државата договорничка. Постојат различни начини да се осигураат правата од Конвенцијата, и дури иако државата пропушти да примени една конкретна мерка обезбедена со домашниот закон, таа сепак може да ја исполни својата позитивна обврска со други средства (види Ciechońska, цитиран поворе, став 65 и Fadeyeva v. Russia, бр. 55723/00, став 96, ECHR 2005­IV).

(ii) Применливост на горенаведените принципи во овој случај

46. Во граѓанската постапка, жалителот барал домашните судови да ја утврдат одговорноста на државата за сторената штета. Судовите го одбиле барањето бидејќи утврдиле дека државата ја немала потребната легитимација за да биде тужена страна. Така било бидејќи Р.Д. не постапувал во службено својство, туку како приватно лице и штетата не била сторена во текот на или во врска со извршувањето на неговите надлежности.[U7Исто како и во случајот на Мартин Нешковски и исто како и во случајот на полицаецот кој застрела двајца граѓани на паркинг, државата не може да се откаже од сопствената институционална одговорност и да го сведе случајот на индивидуалниот сторител.]

47. Судот потсетува на својата судска пракса според која државата е директно одговорна за акти на насилство сторени од полициски службеници во извршувањето на нивните надлежности (види Krastanov v. Bulgaria, бр. 50222/99, став 53, 30 септември 2004). Конкретниов случај треба да се разликува од случајот Krastanov бидејќи се однесува на загрозувачко дејствие на државен агент преземено надвор од неговите надлежности.

48. Со цел да се утврди дали државата треба да сноси одговорност за незаконските дејствија на нејзините агенти преземени надвор од нивните службени должности, Судот треба да ги оцени сите околности и да се разгледаат природата и околностите на однесувањето кое е во прашање.[U8 Со ова недвосмислено им порачува на нашите судови дека не го разгледале случајот во целина и не ги испитале сите околкности кои се значајни за утврдување на вината на сите учесници, меѓутоа и за влијание кое ќе превенира слични идни случаи. Ова посебно се однесува на случајот на Мартин Нешковски.]

49. Во оваа смисла, Судот забележува дека инцидентот се случил во текот на работното време на Р.Д. [U9Исто како и во случајот на Мартин Нешковски ]Нема сомнение дека Р.Д., во релевантното време, требало да биде на должност во полициската станица. Тој го напуштил неговото службено место без одобрение на неговите претпоставени и , во алкохолизирана состојба се впуштил во опасно однесување ,доведувајќи го во во опасност животот на жалителот. Странките не ја оспорија оваа флагрантна неусогласеност со правилата за работа, што довело до инцидентот во прашање. Р.Д. бил униформиран кога пукал во жалителот. Во такви околности, не е неразумно дека тој бил перцепиран од јавноста како агент за спроведување на законот.(Оваа перцепција е исклучително важна кога станува збор за одговорноста на полицијата во целост но и за градењето на односот меѓу граѓаните и полицијата. Демонстрациите поврзани со смртта на Мартин Нешковски беа насочени токму кон градење на диференциран однос кон самата полиција и барање полицијата да го завземе местото кое и припаѓа во заштитата на животот и правата на граѓаните).

Понатаму, тој го застрелал жалителот користејќи го својот службен пиштол, што му бил даден од страна на надлежните органи.[U10Исто како и во случајот на полицаецот кој ги застрела граѓаните на паркинг. Употребата на службениот пиштол го прави помалку важен моментот дали некој бил службено ангажиран или не.]

50. Судот прифаќа дека надлежните органи не можеле објективно да го предвидат несубординираното однесување на жалителот и неговото последователно крвничко однесување во барот. Меѓутоа, нагласува дека државата мора да воспостави и  ригорозно да применува систем на адекватни и ефективни заштитни мерки дизајнирани за спречување таквите агенти, особено привремено мобилизирани резервисти, да го злоупотребат службеното оружје кои им е дадено во контекст на нивните службени должности.[U11Власта е одговорна за обезбедување мерки со кои ќе се спречи несоодветни луѓе да поседуваат оружје или моќ со која ќе повредат или убијат.] 

Владата не информираше за било каква регулатива во сила во таа смисла. Во тој поглед Судот повикува на членот 26 од Законот за внатрешните работи кој бара државните агенти, како што бил Р.Д., да ги извршуваат нивните обврски „во секое време, без оглед дали се или не се на службена должност.“ Јасно, примената на оваа одредба имаше очигледни користи за општеството, но таа исто така вклучувше одреден потенцијален ризик. Постојаното ангажирање на државните агенти како полициски службеници бара тие да имаат секогаш службени оружја со цел да ги извршуваат нивните надлежности.[U12 Ова дефинитивно се однесува и на случајот на Мартин Нешковски и на случајот на убиството на паркинг. Секое двосмислено толкување на оваа одредба значи дебаланс меѓу правата и обврските на полицијата]

51. Судот повторува дека од државите се очекува Понатаму, да воспостават високи професионални стандарди во рамките на нивните системи за спроведување на законот и да обезбедат дека лицата кои работат во тие системи ги исполнуваат бараните критериуми (види, mutatis mutandis, Abdullah Yilmaz, цитиран погоре, ставови 56­57). [U13Повторно, одговорноста е на државата. А и после една година од смртта на Мартин Нешковски, државата нема направено ништо во оваа насока. Не само што не е променета регулативата, не се прецизирани критериуми и не се воспоставени процедури и посебна контрола, туку, министерката Гордана Јанкуловска ја одбива и помислата за сопствена и генерална одговорност на раководството во министерството и помислата за потреба од промена] Особено, кога се опремуваат полициските сили со оружје, не само што мора да бидат дадени неопходните технички обуки, туку и селекцијата на агентите кои имаат дозвола да носат такво оружје мора да биде предмет на особена контрола.[U14Прашањето на критериумите, условите, капацитетите и контролата се индицирани со оваа порака]

52. Во овој случај, Владата не информираше дали било каква оценка била направена од националните органи во однос на тоа дали Р.Д. бил способен да биде регрутиран и вооружен со такво оружје кое доведе до инцидентот во прашање. Во такви околности, Судот смета дека штетното дејствие што Р.Д. го  презеде во барот мора да биде припишано на одговорната држава.[U15Ова ја става директно државата на обвинителна клупа (како што впрочем и се бараше во време на демонстрациите за Мартин Нешковски), а за што министерката Гордана Јанкуловска побара од демонстрантите да и се извинат нејзе и на сите полицајци на на Владата посебно. И ова е еден од клучните елементи кои националниот суд треба да ги има предвид во иднина кога станува збор за случаи поврзани со државни службеници]

ОД ОВИЕ ПРИЧИНИ, СУДОТ ЕДНОГЛАСНО

1. Врши спојување кон одлуката по основаноста на прашањето за применливоста на членот 2 од Конвенцијата и приговорот на Владата за неисцрпување на домашните правни лекови;

2. Утврдува дека членот 2 на Конвенцијата е применлив во овој случај;

3. Го одбива приговорот на Владата за неисцрпување на домашните правни лекови;

4. Ја прогласува за дозволена жалбата согласно членот 2 од Конвенцијата и остатокот од апликацијата го прогласува за недопуштен;

5. Утврдува дека имало повреда на членот 2 од Конвенцијата;

6. Утврдува

(a) дека тужената држава треба да му ги плати на жалителот во рок од три месеци од конечноста на одлуката согласно членот 44 став 2 од Конвенцијата, следните износи, конвертирани во националната валута на тужената држава по курс на денот на извршувањето;

i) ЕУР 3,390 (триилјадитристаидеведесетевра), плус било кои такси што можат да бидат наплатени во однос на материјалната штета, и ii) ЕУР 12,000 (дванаесетилјадиевра), плус било кои такси што можат да бидат наплатени во однос на нематеријалната штета;

(b) дека од истекот на наведениот рок од три месеци до извршувањето, основна камата ќе се пресмета на наведениот износ според најниската каматна стапка за позајмени средства на Европската централна банка за односниот период плус три процентни поени;

7. Го одбива остатокот на барањето на жалителот за правична отштета.

Доколку оваа пресуда не изврши влијание во насока на менување на легислативата и промена на пристапот на судовите во случаите од ваков вид, Македонија нема да излезе од зоната на самракот, а изградените споменици ќе бидат ништо друго освен надгробни обележја. 

ОЧАЈНИОТ ПОВИК ЗА ПОМОШ НА МИНИСТЕРКАТА ГОРДАНА ЈАНКУЛОВСКА

ШТО НИ КАЖА МИНИСТЕРКАТА ЗА ВНАТРЕШНИ РАБОТИ СО ДОПИСОТ ИСПРАТЕН КАКО ОДГОВОР НА ПОКАНАТА ЗА ПРИСУСТВО НА ТРИБИНА ПОД НАСЛОВ: Преку граѓански активизам и реформа на МВР до подобро општество

Вашиот допис би сакале да го сфатиме како оградување од досегашните протести (ОВА ЗНАЧИ ДЕКА МИНИСТЕРКАТА НЕ ГО РАЗБИРА ПОСТОЕЊЕТО НА РАЗЛИЧНИ ДЕМОКРАТСКИ СРЕДСТВА КОИ ГРАЃАНИТЕ ИМААТ ПРАВО ДА ГИ КОРИСТАТ ВО ОСТВАРУВАЊЕТО   ВЛИЈАНИЕ ВРЗ ВЛАСТА, КОНТРОЛА НА ВЛАСТА И  ИЗРАЗУВАЊЕ НА НЕЗАДОВОЛСТВО ОД АКТИВНОСТИТЕ НА ВЛАСТА. НАМЕСТО МИНИСТЕРКАТА ДА ГО ПОЗДРАВИ РЕШЕНИЕТО НА МЛАДИТЕ ДА ПРЕМИНАТ ОД СРЕДСТВАТА НА УЛИЧНАТА ДЕМОКРАТИЈА – КОЈА ВООБИЧАЕНО ЗНАЧИ ОГРОМНА НЕДОВЕРБА КОН ВЛАСТА- КОН РАЗГОВОР И ЗАЕДНИЧКО ДЕЛУВАЊЕ, ТАА ГИ КАРА ШТО ПРЕСТАНАЛЕ СО ДЕМОНСТРАЦИИТЕ) и невистинитите обвинувања (ПОНУДЕНИОТ РАЗГОВОР НАМЕСТО МИРНИ ДЕМОНСТРАЦИИ ИЛИ УШТЕ ПОЛОШО ЕВЕНТУАЛНО ПАЛЕЊЕ И РУШЕЊЕ НИКАКО НЕ ЗНАЧИ ОТКАЖУВАЊЕ ОД ОБВИНУВАЊАТА. ТОА ЗНАЧИ ДЕКА ДЕМОНСТРАНТИТЕ СМЕТААТ ДЕКА ВО ДОВОЛНА МЕРА ГО ПОКАЖАЛЕ ИНТЕРЕСОТ ЗА ПРАШАЊЕТО И ВО ДОВОЛНА МЕРА ГО МАНИФЕСТИРАЛЕ НЕСОГЛАСУВАЊЕТО СО ВЛАСТА И И ДАВААТ МОЖНОСТ НА ВЛАСТА – ШТО ГО СМЕТАМ ЗА НАИВНО ИМАЈКИ ГИ ПРЕДВИД КАПАЦИТЕТИТЕ НА АКТУЕЛНАТА ВЛАСТ ИАКО И МНОГУ ДОБЛЕСНО И ЗРЕЛО КАКО АКТ НА МЛАДИТЕ ПРЕТСТАВНИЦИ НА ГРАЃАНСКОТО ОПШТЕТСВО- ДА ГИ НАПРАВИ ПОТРЕБНИТЕ ПРОМЕНИ), навреди и клевети (ЗА ОВА НАВИСТИНА ТРЕБА СИТЕ НАШИ ФУНКЦИОНЕРИ ДА ПРОЧИТААТ НЕШТО ОД ОДЛУКИТЕ И СТАВОВИТЕ НА СОВЕТОТ НА ЕВРОПА, НАМЕСТО ДА СЕ ШЕТААТ НИЗ СТРАЗБУРГ, ЗА ДА МОЖАТ ДА ЈА РАЗБЕРАТ РАЗЛИКАТА МЕЃУ ИЗРАЗУВАЊЕ НА РЕВОЛТ КОН ВЛАСТА И КРИВИЧНОТО ДЕЛО НАВРЕДА И КЛЕВЕТА), бидејќи се сомневаме дека некој би сакал да седи на иста маса со „убијци“ или „џелати“ (ОВДЕ НАВИСТИНА МИНИСТЕРКАТА ТРЕБА МАЛКУ ДА ПОГЛЕДНЕ ВО БЛИСКОТО МИНАТО И ДА СЕ ПОТСЕТИ НА РАМКОВНИОТ ДОГОВОР ОД ОХРИД). Сепак вистинското оградување од омаловажувањата  и неоснованите квалификации би требало да биде во најмала рака во форма на јавно извинување (ОВДЕ Е ВО ПРАВО МИНИСТЕРКАТА, САМО ШТО МАЛКУ ГИ ПОМЕШАЛА РАБОТИТЕ. ДА, ВЛАДАТА И ТАА КАКО МИНИСТЕРКА ЗА ВНАТРЕШНИ РАБОТИ МОРА ВО НАЈМАЛА МЕРА ДА СЕ ИЗВИНИ ЗА ПРОПУСТИТЕ НАПРАВЕНИ ВО ТЕКОТ НА ИСТРАГАТА  И ГАФОВИТЕ ВО ИЗВЕСТУВАЊЕТО ЗА СЛУЧАЈОТ НА УБИСТВОТО НА МАРТИН НЕШКОВСКИ, А АКО ИМА И НАЈМАЛО РАЗБИРАЊЕ НА ВЛАДЕЕЊЕТО НА ПРАВОТО, И ДА ПОДНЕСЕ НЕОТПОВИКЛИВА ОСТАВКА НА ФУНКЦИЈАТА КОЈА ЈА ВРШИ) и благодарност до сите „тигри“ или „алфи“ кои се жртвуваа во „Планинска бура“(МИНИСТЕРКАТА ИЛИ ПОЈМА НЕМА ШТО ЗБОРУВА ИЛИ НАВИСТИНА СЕ ГОРДЕЕ СО ЕДНА ОД АКЦИИТЕ ВО КОИ ОД ПОВЕЌЕ НЕЗАВИСНИ НАБЉУДУВАЧИ Е УТВРДЕНО КОРИСТЕЊЕ НА ПРЕКУМЕРНА СИЛА И КОЈА ВО МОМЕНТОВ СЕ НАОЃА ПРЕД СУДОТ ВО СТРАЗБУРГ: НАРОДЕН ПРАВОБРАНИТЕЛ, НОВА МАКЕДОНИЈА, УТРИНСКИ, кој(ЗА ГРАМАТИКАТА НЕМА ДА ЗБОРУВАМЕ ВО ОВОЈ СЛУЧАЈ) беа убиени кај ПМФ (ЗА ШТО ОСТАНАА ДА ВИСАТ ВО ВОЗДУХ МНОГУ КОНТРАВЕРЗИ ПОВРЗАНИ СО ПРИСУСТВОТО НА АЛФИТЕ НА ПРОСТОРОТ НА УНИВЕРЗИТЕТОТ, СООДВЕТНОСТА НА МАТЕРИЈАЛНИТЕ ДОКАЗИ И ИЗБЕГНУВАЊЕТО НА ПРЕЖИВЕАНИТЕ ПОЛИЦАЈЦИ ДА СЕ ПОЈАВАТ НА РОЧИШТАТАи кои учествуваа во безброј акции за заштита на нашата безбедност.(СО ОВИЕ ЗБОРОВИ ГОРДАНА ЈАНКУЛОВСКА ОТВОРЕНО ПОСТАВУВА РАВЕНСТВО МЕЃУ ДОБРИТЕ И ЛОШИТЕ ПОЛИЦАЈЦИ. ПОД ИМЕ НА СИТЕ ОНИЕ КОИ СОВЕСНО И ПРЕДАНО ЈА ВРШАТ СВОЈАТА РАБОТА, КОИ ГИ ПОЧИТУВААТ ПРАВОТО И ПРОЦЕДУРИТЕ И ФУНКЦИОНИРААТ НА НАЧИН КОЈ ОВОЗМОЖУВА ЗАШТИТА НА ЧОВЕКОВИТЕ ПРАВА И СЛОБОДИ,  ТАА САКА ДА ГИ ЗАТСКРИЕ, ЗАШТИТИ, ДА ИМ ДАДЕ ИМУНИТЕТ НА СИТЕ КОРУМПИРАНИ, НЕЕДУЦИРАНИ, ОД УЛИЦА ПРИСОБРАНИ И НАСИЛНИ ЛУЃЕ КОИ САМО ЗАРАДИ НОСЕЊЕ НА УНИФОРМАТА ИЛИ ПОСЕДУВАЊЕ НА СООДВЕТНА ЛЕГИТИМАЦИЈА МОЖЕ ДА СЕ ПОДВЕДАТ ПОД ЗБОРОТ ПОЛИЦАЕЦ).

Министерството за внатреешни работи, го виде јавниот повик на Бранко Црвенковски за мобилизирање на сите невладини организации и „независни“ интелектуалци против демократски изразената воља на граѓаните кои по шести пат на избори својата поддршка ја даваат за опцијата која сметаат дека им нуди подобра иднина. Свесни сме дека безидејноста и катастрофалните резултати зад себе, може да доведат до уште поголем очај, но тоа нам не ни дава право да бидеме дел од ничии сценарија. (СЕКОЕ НЕПРИЈАТНО ПРАШАЊЕ НА КОЕ НЕ МОЖЕ ДА СЕ ДАДЕ ОДГОВОР, СЕКОЈ АРГУМЕНТ ПРОТИВ И СЕКОЈА КРИТИКА МОЖЕ ДА БИДАТ ОТФРЛЕНИ СО НИВНО ПОДВЕДУВАЊЕ ПОД АНТИ-СДСМ РЕТОРИКАТА. ЗАРАДИ ОВА ОВОЈ ДЕЛ ГО СМЕТАМ КАКО ПРАЗЕН И НЕМА ДА ГО КОМЕНТИРАМ.)

Министерството за внатрешни работи ќе остане отворено и ќе продолжи да работи во служба на граѓаните. (ОВА Е ИСТО ТАКА ПРАЗЕН ПРОСТОР БИДЕЈКИ Е СОСТАВЕН ОД ФРАЗИ). Во рамки на определбата за транспарентност и отчетност во работењето, како што знаете, за прв пат организиравме отворен ден на кој сите граѓани можеа да се информираат и да ги изнесат своите сугестии и мислења околу полициското работење. (ОВА ВЕЌЕ ЗАСЛУЖУВА ВНИМАНИЕ ПОРАДИ КОНЦЕНТРАЦИЈАТА НА ГЛУПОСТ. НАМЕСТО ТРАНСПАРЕНТНОСТА НА МИНИСТЕРСТВОТО ДА СЕ МЕРИ ПРЕКУ СЕКОЈДНЕВНАТА КОМУНИКАЦИЈА СО ГРАЃАНИТЕ, ПРЕКУ МОЖНОСТА ГРАЃАНИТЕ ДА КРИТИКУВААТ И ДА НЕГОДУВААТ, ТАА СПОРЕД КУТРАТА ГОРДАНА СЕ ИСЦРПУВА СО ЕДНОДНЕВНО ШОУ ВО КОЕ СТОТИЦИ ГРАЃАНИ ЌЕ ПРОДЕФИЛИРААТ НИЗ ХОДНИЦИТЕ И ЌЕ ИЗРАЗАТ ВООДУШЕВУВАЊЕ ОД НЕЈЗИНАТА ПАМЕТ, УБАВИНА И ХРАБРОСТ). Ви благодариме за вашиот интерес во врска со проектот „Отворен ден“ и сите ваши сугестии и мислења сериозно ќе бидат разгледани (ОВА Е ДОСТОЈНО НА АВТОМАТСКА СЕКРЕТАРКА НА НЕКОЈА ОД СЛУЖБИТЕ КОЈА СЕ ПУШТА ВО МОМЕНТОТ КОГА НЕМА СЛОБОДЕН СЛУЖБЕНИК И ПОВТОРУВА ЕДНА ИСТА ФРАЗА БЕЗ АПСОЛУТНО НИКАКВО ЗНАЧЕЊЕ И РЕЛЕВАНТНОСТ).

СЕ ПЛАШАМ ДЕКА ВО СЛУЧАЈОВ НЕ СТАНУВА ЗБОР САМО ЗА НЕКОМПЕТЕТНА ЛИЧНОСТ СТАВЕНА НА МНОГУ ВАЖНА ФУНКЦИЈА, ТУКУ МОЖЕБИ И ЗА ЧОВЕК КОЈ НА НЕКОЕ ПОТСВЕСНО НИВО ПОЧНУВА ДА РАЗБИРА КОЛКУ НЕ Е ВО СОСТОЈБА ДА СЕ СПРАВИ СО ЗАДАДЕНИТЕ ЗАДАЧИ И ПРАВИ СЕ ПОГОЛЕМИ И ПОГОЛЕМИ ГРЕШКИ СО ЦЕЛ НЕКОЈ КОНЕЧНО ДА ГО ЗАБЕЛЕЖИ ТОА И ДА ГО ОТСТРАНИ ОД МЕСТОТО КОЕ ГО ДРЖИ.

ЈАС ОВА ПИСМО ГО РАЗБИРАМ КАКО ПОВИК НА ПОМОШ ОД МИНИСТЕРКАТА ЗА ВНАТРЕШНИ РАБОТИ ДА БИДЕ ПОВИКАНА НА ОДГОВОРНОСТ И РАСТЕРЕТЕНА ОД ОГРОМНОТО БРЕМЕ НА ДОЛЖНОСТА КОЈА НЕМА ПОЈМА КАКО ДА ЈА ИЗВРШУВА. И МИСЛАМ ДЕКА НА ПОВИКОТ ТРЕБА ПОЗИТИВНО ДА СЕ ОДГОВОРИ. ВО СПРОТИВНО МОЖЕ ДА СЕ СЛУЧАТ НОВИ СЛУЧАИ БРОДЕЦ И ПМФ И МАРТИН И УШТЕ МНОГУ ДРУГИ КОИ ВООПШТО И НЕ СТИГНАЛЕ ДО ОЧИТЕ НА ЈАВНОСТА.

ЗА СУДИИКИТЕ, ЗАКОНИТЕ И КРШЕЊЕТО НА ОСНОВНИТЕ ПРОЦЕДУРИ

Присуствував на првиот ден од главниот претрес на судењето поврзано со убиството на Мартин Нешковски. И за момент (ама само за момент) останав без текст од однесувањето на судиите кон еден ваков случај кој беше и се уште е предмет на огромен интерес кај јавноста и кој предизвика повеќемесечни демонстрации низ целата држава.

Не можам а да не помислам дека зад секоја од постапките стои намера случајот да се потцени, затскрие, омаловажи и сведе на размери на, на пример, случај на џепарлак или тепачка во кафеана.

Прв чекор во насока на обезвреднување на случајот беше просторијата во која се одржуваше главниот претрес.  Наместо (имајки го предвид интересот за овој случај, меѓутоа и значењето на еден ваков случај во градењето на довербата кон правосудниот систем на државата и кон органите на прогон) судењето да се одржи во сала која ќе може да обезбеди присуство на заинтересираните и нормално одвивање на процесот тоа започна во најмалата можна судница во која и не е предвидено да заседава судски совет, туку само судија поединец. Во просторијата немаше можност никој да седи

(дури ни семејството на убиеното дете), немаше воздух и не беа обезбедени елементарни услови за заштита на обвинетиот. Со ваквата постапка всушност на многу очигледен начин беше изиграна и одредбата со која судските постапки се јавни. Имено, отсуството на простор во кој таа јавност може да се смести е еднакво како и неисполнување на одредбата.  Судијката (на многу пријателски начин) ни објасни дека нема простор во зградата на судот и затоа судењето мора да се одржи на ваков начин. Меѓутоа, заборави да спомне дека според чл. 296 од ЗКП: Ако во одделни случаи просториите на судската зграда не се погодни за одржување на главниот претрес, претседателот на судот може да определи претресот да се одржи во друга зграда. По 40 макотрпни минути, судењето сепак беше преместено во соодветна сала која на волшебен начин беше пронајдена во зградата на самиот суд.

Судењето продолжи во просторно соодветни услови, меѓутоа со огромен број процедурални пропусти и отворено кршење на Законот за кривична постапка, на кои бев лично сведок. Како граѓанин кој ги почитува законите имам обврска да укажам на сите овие пропусти и кршење на законите, со цел надлежните органи да превземат соодветни мерки.

Заради ова и не можам да одговорам на барњето упатено од судот во неговото официјално соопштение за неизвестување за случајот додека трае постапката.  На официјалната страна на Основниот суд 1 од Скопје е поставено соопштение со следната содржина:

02.11.2011    

СООПШТЕНИЕ ЗА ЈАВНОСТ

 Поради интерес на јавноста за предметот К.бр.2928/11 во кој обвинет е лицето Игор Спасов, за кривично дело Убиство по чл.123 ст.1 од КЗ на РМ, известуваме дека денес на ден 02.11.2011 година се одржа главен претрес, на кој е распитан обвинетиот, законскиот застапник на оштетениот и еден сведок.

Истовремено известуваме дека од повиканите 5-пет сведоци, четворица од нив не се јавија на судењето.

Оваа прилика ја користиме да им укажеме на медиумите кои го следат ова судење да известуваат професионално, коректно и објективно, по завршување на судските дејствија, а не за време на одвивање на истите.

Ова особено се однесува на пренесување на исказот на обвинетиот во фаза на постапката кога не се сослушани сведоците, што може да влијае на нивните искази, што е спротивно на Законот за кривична постапка.

Главниот претрес по овој предмет продолжува на 07.11, со почеток во 10 часот.

Со почит,

Канцеларија за односи со јавност  

                                                                             при  Основен суд Скопје 1 Скопје

Да почнеме од почетокот:

1. Според член 309 од ЗКП: Главниот претрес тече по редот што е определен во овој закон. Судијката (чие име не го знам) во повеќе наврати го прекрши овој член. Таа се однесуваше многу пријателски и пријатно (на моменти имав впечаток дека се наоѓам во кафеана а не во судница), меѓутоа си имаше сопствена замисла за тоа што е процедура и никако не дозволуваше да биде врамена во тесните пранги на законските одредби.

2. Според чл. 314заседанието започнува со тоа што: Претседателот на советот го отвора заседанието и го објавува предметот на главниот претрес и составот на советот.

Предметот не беше објавен и не го дознавме составот на советот. Таму седеа две жени во тога и една без тога и уште две жени на страна на некои мали столчиња, но никој не ни ги претстави.

3. Беше прочитано дека од поканетите 5 сведоци еден е дојден, 3 не се уредно поканети, а еден побарал да даде телефонска или видео изјава. Судијката не објасни што ќе се случи со неуредно поканетите сведоци (дали ќе бидат уредно поканети, дали ќе се утврди кога ќе бидат викнати и сл., ниту пак обрна внимание на можноста за телефонски распит). Чл. 320 од ЗКП. Очекувам санкции за поканувачите заради неуредното поканување исто како што се предвидени санкции за недоаѓање на сведоците кога се уредно поканети.

4. На судијката ни на крај памет не и падна да ја искористи можноста која ја дава чл. 325 од ЗКП, според кој може да се побара стенографско бележење или снимање на процесот. Ова е можност која е соодветна токму за ваков вид на сложени случаи за кои постои голем интерес на јавноста и можност за различно толкување и за дезинформирање.

5. Според чл. 327 од ЗКП: Записникот мора особено да содржи податоци за тоа кој обвинителен акт е прочитан односно усно изложен на главниот претрес. Читањето на обвинителниот акт се спомнува и во чл. 333 од ЗКП, според кој: (1) Главниот претрес почнува со читање на обвинителниот акт или на приватната тужба.

Јас не слушнав дека било што вакво се читаше. Можеби заради загушливиот воздух. А можеби обвинителниот акт бил ептен краток па сум го пропуштила.

6. Наместо читање на обвинителниот акт судијката го извести обвинетиот дека може да си каже се што сака во врска со делото за кое се терети (??? не знам кое дело). Приказната на обвинетиот не беше прекинувана и судијката во ниту еден момент не ја искористи можноста од чл. 335 од ЗКП според кој:  Кога обвинетиот при испитувањето на главниот претрес ќе отстапи од својот поранешен исказ претседателот на советот ќе му укаже на отстапувањето и ќе го праша зошто сега искажува поинаку, а по потреба ќе го прочита неговиот поранешен исказ или дел од тој исказ. Јас не забележав дека судијката проверува во било што напишано пред неа дали има отстапки во исказот на обвинетиот. Сигурно тоа го правела скришум никој да не забележи.

7. Во текот на својот исказ, обвинетиот покажа спремност да понуди одредени податоци за кои мисли дека имаат суштинско значење за предметот, а кои според него се службена тајна. Терминот службена тајна беше спомнат во неколку наврати од страна на обвинетиот, меѓутоа судијката понуди свој превод и го преименува во државна тајна. Освен ова очигледно лажирање на записникот судијката постапи на начин кој или зборува за нејзино огромно незнаење или пак зборува за обид за свесно избегнување на одредени информации/докази.

Имено, по настојувањето на обвинетиот да ги каже овие податоци судијката направи серија од многу чудни постапки:

1. Не се заинтересира да го расчисти прашањето за тоа дали навистина станува збор за класифицирани информации и за каков вид класифицирани информации станува збор. Имено многу е голема разликата меѓу: државна тајна, строго доверливо, доверливо и интерно (Според Законот за класифицирани информации)  во начинот на постапувањето на судот согласно различните нивоа на заштита.

2. Му соопшти на обвинетиот дека изнесувањето на овие информации (??? не знаеме за какви информации станува збор) е кривично дело и дека тој може да ги каже на сопствен ризик кривично да одговара. Ова во крајна линија може да се перцепира дури и како отворена закана изречена од страна на судот со цел прикривање на одредени информации.

3. Не го спомна чл. 20 од Законот за класифицирани информации според кој: Информацијата која е одредена со степен на класификација нема да се смета за класифицирана информација ако со неа се прикрива кривично дело, пречекорување или злоупотреба на функцијата или некој друг незаконски акт или постапка.

4. Ја заборави посебната процедура на исклучување на јавнсота во ваков вид на случаи и можноста да се побара посебен сертификат доколку навистина станува збор за повисоко ниво на класифицирани податоци.

5. Не се заинтересира да го види евентуалниот документ кој според законот ќе ја има соодветната ознака за нивото на класификација.

Јас лично многу се сомневам во капацитетите на овој и ваков судски состав да ја води и соодветно да ја заврши процедурата поврзана со исклучително сложен случај каков што е случајот со убиството на Мартин Нешковски. И немам намера тоа сомневање да го изразам по завршување на процедурата, како што тоа најљубезно го бара од мене судот во своето соопштение до јавноста.

Меѓутоа, она што посебно ме загрижи е нивото на непочитување на процедурите од страна на најформализираната институција во општетсвото. Ова може да значи или незнаење, или небрежност или свесно кршење на законот. Во секој од случаите треба да не загрижи, а кај Републичкиот судски совет да запали црвено светло.